मेहंदी-हळदी विधी की उधळपट्टी
श्रीमंतांमुळे गरीब त्रस्त आहेत.
त-हाडी-
आजकाल, ग्रामीण भागात होणाऱ्या लग्नांमध्ये नवीन विधी उदयास आल्या आहेत, त्या म्हणजे मेहंदी फंक्शन, हळदी फंक्शन. मेहंदी व हळदी समारंभात हजारो रुपये खर्च करून विशेष सजावट केली जाते, त्या दिवशी वधू किंवा वर विशेष हिरवे पिवळे कपडे घालतात. 2020 पूर्वी हा मेहंदी व हळदी विधीची प्रथा ग्रामीण भागात कुठेही दिसून येत नव्हती, मात्र गेल्या दोन-तीन वर्षात ग्रामीण भागात ही प्रथा झपाट्याने वाढली आहे.
पूर्वी मेहंदी व हळदी विधीच्या मागे कोणताही दिखावा नव्हता, उलट त्यामागे तर्क होता. उदा. पूर्वी ग्रामीण भागात आजच्यासारखे साबण आणि शाम्पू नव्हते, ब्युटी पार्लरही नव्हते. त्यामुळे वधू-वरांच्या चेहऱ्यावरील आणि शरीरावरील मृत त्वचा आणि केस हळदीच्या पेस्टने रगडून काढण्यासाठी आणि चेहरा मुलायम आणि चमकदार करण्यासाठी हळद, चंदन, मैदा आणि दुधापासून तयार केलेल्या पेस्टचा वापर केला जातो. जेणेकरून वधू-वर सुंदर दिसतील. या कामाची जबाबदारी कुटुंबातील महिलांची होती. पण आजकाल हळदीचा विधी बदललेला, दिखाऊ आणि महाग झाला आहे. ज्यामध्ये हजारो रुपये खर्चून सजावट केली जाते. महागडे पिवळे कपडे घातले जातात. वर वधूच्या घरी जातो आणि संपूर्ण वातावरण आणि कार्यक्रम पितांबरी करण्याचा सर्वतोपरी प्रयत्न केला जातो. हे पिवळे नाटक घरच्या प्रमुखांच्या कपाळावर तणावाच्या रेषा काढते ज्यामुळे चिंताग्रस्त घामाचे थेंब पडतात.
जुन्या काळी वधू-वर कच्च्या छपराखाली कोणताही गाजावाजा न करता भक्कम हेतूने आपले जीवन आनंदाने सुरू करत असत, परंतु आज दृढ हेतू कमी आणि ढोंग आणि कृत्रिमता अधिक आहे. आजकाल ग्रामीण भागातील आर्थिकदृष्ट्या सक्षम नसलेल्या कुटुंबातील मुलेही या शहरी कृत्रिमतेत अडकून कुटुंबावर अतिरिक्त आर्थिक बोजा वाढवत असल्याचे दिसून येत आहे. कारण त्यांना त्यांची ताकद त्यांच्या उदारमतवादी नेत्यांना, एका बाजूचे केस कापणारे मित्र किंवा सिगारेट ओढणारे लांब केस असलेल्या मित्रांना दाखवायचे असते. इन्स्टाग्राम, फेसबुक इत्यादीसाठी रील बनवायची आहे. मुलासाठी रील बनवण्याच्या प्रक्रियेत वडिलांच्या कर्जाची रेल बनवली जाते.
ग्रामीण भागात अशा घरांमध्ये फालतू खर्चावर पाण्यासारखा पैसा वाया जातो ज्यांच्या आई-वडिलांनी एक-एक पैसा कमावून घराची रचना केली, पण ही तरुण मुले-मुली समजून न घेता त्यांच्या वडिलांच्या अधिकाराविरुद्ध आणि अनावश्यक खर्च करतात.
प्रतिक्रिया ज्या कुटुंबांची आर्थिक परिस्थिती चांगली नाही अशा मुलांनी त्यांच्या पालकांकडे आग्रह धरू नये आणि त्यांना अनावश्यक खर्च करायला लावू नये. आजकाल अनेक ठिकाणी असंही पाहायला मिळतंय की मुलं (ज्यांचे लग्न आहे) त्यांच्या पालकांना सांगतात की तुम्हाला काही कळत नाही, तुम्हाला समजत नाही, तुमची विचारसरणी तशीच जुनी अशिक्षित राहणार आहे, हे तुमच्या पालकांना सांगून तुम्ही असंस्कृत आहात, मागास आहात असे म्हटले जाते. जेव्हा जेव्हा मी हे ऐकतो तेव्हा मला विचार करण्यास भाग पाडले जाते, माझे पाय अस्थिर होतात. माझे तरुण आणि धाकटे बंधू-भगिनी कोणत्या दिशेने जात आहेत, याची मला खूप काळजी वाटते.
अशोक सोनवणे माजी उपसरपंच
प्रतिक्रिया अशा फालतू कर्मकांडाला आळा बसल्याच्या बातम्या वाचून आनंद होतोच, पण लोक आपल्या घरात, कुटुंबात, समाजात, गावात अशा कार्यक्रमात सहभागी होऊन, त्यांचे फोटो क्लिक करून स्टेटस पोस्ट करून आनंद घेत आहेत याची खंत वाटते. तसेच
असे कार्यक्रम ग्रामीण भागात खुर्चीत आहे खेड्यात जनजागृती हो याला पाहिजे महागाई जमान्यात न परवडणारा कार्यक्रम आहेत
भुषण बागुल
