इंटरनेट वाढता वापर ग्रंथप्रेमीमध्ये घट
एका क्लिकवर मनोरंजनाची अनेक साधने घरीच उपलब्ध
त-हाडी / प्रतिनिधी
संगणक युगात एका क्लिकवर माहितीचा खजिना मोबाइलवर दिसतो. त्यामुळे घरबसल्या माहिती तत्काळ मिळते. परिणामी, ग्रंथालयात जाऊन वेळ घालविणे अनेकांना आता जीवावर येत आहे. त्यामुळे ज्ञानवर्धक पुस्तके ग्रंथालयात जाऊन वाचण्याची सवय कमी झाल्याचे शहरासह ग्रामीण भागातही निदर्शनास येत आहे. यामुळे पुस्तक न वाचण्याच्या सवयीमुळे ग्रंथालयाच्या संख्येत मोठी घट निर्माण झाली आहे. यामुळे पुन्हा एकदा ग्रंथालयांची संख्या वाढवून ग्रंथ वाचकांना
इकडे वळते करणे आता तुमची आमची सर्वांचीच जबाबदारी ठरत आहे. प्रत्येकांचे मुख्यतः पुस्तकी साहित्य शब्दबद्ध झाल्याने वाचायला सोपे झाले, त्यामुळे आजपर्यंत वाचनाचा छंद टिकून राहिला. तंत्रज्ञानाने उत्तरोत्तर केलेल्या प्रगतीने आज सर्व लिखित स्वरूपातील ज्ञान संगणकावर जसेच्या तसे व एका क्लिकवर उपलब्ध होत असल्याने त्यामुळे त्याचा वापरही वाढला आहे.
पूर्वी वाचन म्हटले की, पुस्तकांशिवाय पर्याय नव्हता पण इंटरनेटने याची योग्य सोय केल्याने ग्रंथालयात जाऊन
ग्रंथालयातून पुस्तक आणून ते वाचण्याचे प्रमाण कमी होत असल्याचे दिसून येत आहे. शासनाने विद्यार्थ्यांना व नागरिकांना वाचनाची सवय लागावी, त्यांच्या बुद्धीत भर पडावी यासाठी गाव तेथे ग्रंथालयसारख्या योजना राबवून गावोगावी सोय केली आहे. पण मनोरंजनाची अनेक साधने घरीच उपलब्ध झाल्याने वाचन कमी झाले आहे. पर्यायाने वाचनालयेही कमी झाली आहेत. मात्र जुन्या पिढीच्या लोकांची वाचनाची सवय आजही कायम टिकून आहे. परंतु नवीन पिढी वाचनाकडे दुर्लक्ष करीत आहे. नाटक, कथा, कादंबऱ्या, कविता संग्रह, आत्मचरित्र, चरित्र हे वाचण्याजोगे साहित्य आहे. पण आज हे सर्व टीव्हीवर व मोबाइलवर
मध्ये पाहण्यातच नवी पिढी धन्यता मानत आहे. शालेय वाचनाची जागा आता ई लर्निंगने घेतली आहे. पूर्वी एक मराठी म्हण होती, ‘ज्यांच्या घरी नाही पुस्तकाचे कपाट त्यांचे घर भुईसपाट’ ती अशी. पुस्तके घरी असणे म्हणजे प्रतिष्ठेचे लक्षण समजले जायचे पण आता ती जागा मोबाईल, संगणकाने घेतली आहे. मुलांचाही मोबाईलकडे अधिक कल असल्याने त्यांच्यात देखील वाचनाची सवय कमी झाल्याचे दिसून येते आहे
चौखट
आजची पिढी ही टीव्ही आणि मोबाईलच्या आहारी गेली आहे. रात्रंदिवस टीव्ही आणि मोबाईल यावर अधिक भर वाढला आहे. मुख्य करून लॉकडाऊनच्या काळापासून हे प्रमाण अधिक वाढल्याचे निदर्शनास येत आहे. तरी पालकांनी आणि बालवाचकांनी जास्तीत जास्त पुस्तकांच्या सहवासात घालावी व मोबाईल व टीव्ही पेक्षा विचारांच्या युद्धात पुस्तक हेच शस्त्र आहे हे सूत्र पाळावे व जास्तीत जास्त ग्रंथालयाकडे वळावे,
अध्यक्ष रावसाहेब चव्हाण
कै,सोमा दगा चव्हाण सार्वजनिक वाचनालय त-हाडी
